سهروردی روایت فلسفی هویت ایرانی را بنیان نهاد


به گزارش خبرنگار مهر، وحید شالچی شامگاه چهارشنبه در آیین بزرگداشت شیخ شهابالدین سهروردی با گرامیداشت یاد شهدای انقلاب اسلامی و شهدای جنگ اخیر، اظهار کرد: حضور در زنجان، شهری که خاستگاه اندیشمندان و شخصیتهای برجسته علمی و فرهنگی است، مایه افتخار است. این شهر در طول تاریخ بزرگان بسیاری را پرورش داده که علاوه بر جایگاه علمی، در اخلاق و منش نیز الگو بودهاند.
معاون فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری با بیان اینکه شیخ شهابالدین سهروردی از بزرگترین سرمایههای فکری و فرهنگی ایران است، گفت: این فیلسوف بزرگ با ارائه روایتی فلسفی از هویت ایرانی، پیوند میان ایرانیت و اسلامیت و بنیانگذاری حکمت اشراق، الگویی ماندگار برای تقویت هویت ملی، سیاستگذاری فرهنگی و پرورش نسل خلاق و اندیشهورز امروز به شمار میرود.
شالچی با اشاره به جایگاه علمی و فلسفی سهروردی افزود: مهمترین پرسش درباره این حکیم بزرگ آن است که اندیشه او برای ایران امروز چه ظرفیتی دارد و چگونه میتواند در مواجهه با مسائل و چالشهای معاصر الهامبخش باشد.
معاون فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم با بیان اینکه سهروردی نقش مهمی در شکلگیری خودآگاهی تاریخی ایرانیان داشته است، تصریح کرد: اگر ایران را فراتر از مجموعهای از اقوام و سرزمینها بدانیم، درمییابیم که هویت این سرزمین محصول اندیشه و میراث شخصیتهایی همچون سهروردی است.
شالچی با اشاره به اینکه سهروردی روایت فلسفی از هویت ایرانی ارائه کرده است، اظهار داشت: هویت ملی در بسیاری از کشورها بر پایه زبان، ادبیات، آیینها و حماسهها شکل میگیرد، اما ایران این ظرفیت را دارد که هویت ملی خود را در سطح فلسفی نیز صورتبندی کند و سهروردی از مهمترین نمایندگان این نگاه است.
وی ادامه داد: اگر فردوسی روایت حماسی ایران است و حافظ بیان شاعرانه و عرفانی این سرزمین را نمایندگی میکند، سهروردی نماد خودآگاهی فلسفی ایرانیان است؛ اندیشمندی که ایران را سرزمینی مبتنی بر نور، فضیلت و سلوک انسانی معرفی میکند.
معاون فرهنگی وزارت علوم یکی از مهمترین ویژگیهای اندیشه سهروردی را عبور از دوگانهسازیهای نادرست میان ایرانیت و اسلامیت دانست و گفت: دوگانهای که بهویژه از دوران پهلوی اول میان هویت ایرانی و اسلامی شکل گرفت، آسیبهای فراوانی به جامعه وارد کرد، در حالی که سهروردی نشان میدهد میتوان هم ایرانی بود و هم مسلمان و این دو هویت را در قالب یک سنت فکری و تمدنی در کنار یکدیگر معنا کرد.
وی افزود: سهروردی فیلسوفی مسلمان است که از قرآن، حکمت و عرفان اسلامی الهام گرفته و در عین حال از میراث ایران باستان نیز بهره برده است. این تلفیق، نمونهای موفق از بهرهگیری خلاقانه از منابع متنوع تمدنی است و میتواند الگویی برای عبور از نگاههای افراطی و انحصارگرایانه باشد.
شالچی مفهوم «نور» در حکمت اشراق را نیز ظرفیتی ارزشمند برای توسعه فعالیتهای فرهنگی و هنری کشور دانست و اظهار کرد: این مفهوم قابلیت آن را دارد که در حوزههایی همچون ادبیات، هنرهای تجسمی، سینما، هنرهای دیجیتال و دیگر عرصههای هنری با زبان امروز بازآفرینی شود و الهامبخش تولید آثار فرهنگی باشد.
وی با تأکید بر ضرورت بهرهگیری از همه ظرفیتهای تمدنی ایران خاطرنشان کرد: سهروردی به ما میآموزد که وفاداری به هویت ایرانی و اسلامی به معنای بستن درهای اندیشه و گفتوگو با جهان نیست، بلکه میتوان ضمن حفظ هویت، از منابع گوناگون فکری و تمدنی نیز بهره گرفت.
معاون فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم، شجاعت فکری سهروردی را از دیگر ویژگیهای برجسته این فیلسوف برشمرد و گفت: سهروردی صرفاً مفسر اندیشه گذشتگان نبود، بلکه با جسارت، نظام فلسفی مستقلی را بنیان گذاشت. این روحیه میتواند برای دانشگاهها، پژوهشگران و نسل جوان الهامبخش باشد تا ضمن بهرهگیری از میراث گذشته، نگاهی نقادانه، نوآورانه و خلاق داشته باشند.
وی با اشاره به چالشهای دنیای معاصر از جمله گسترش فناوری، مصرفگرایی، شتاب زندگی و فقر معنایی، تصریح کرد: اندیشه سهروردی میتواند در مواجهه با این مسائل نیز راهگشا باشد و افقهای تازهای برای بازاندیشی در حوزه فرهنگ، هویت و معنویت بگشاید.
شالچی با قدردانی از برگزارکنندگان این آیین تأکید کرد: سیاست وزارت علوم، تحقیقات و فناوری توجه جدی به مفاخر و بزرگان علمی و فرهنگی کشور است و بازخوانی اندیشه این ستارگان میتواند در حل مسائل امروز جامعه، تقویت هویت ملی و ارتقای سرمایه فرهنگی کشور نقش مؤثری ایفا کند.
منبع:خبرگزاری مهر
